تاریخچه اسیــــــــــــــــــکودا

قبل از بوجود آمدن سیستم اسیکودا در سرتاسر کشورهای جهان یک سیستم و یک پروگرام خاصی برای اتومات نمودن گمرکات وجود نداشته. بناً در سال 1981 بنابر تقاضا و پیشنهاد بعضی از کشورهای رو به انکشاف سیستم اسکودا توسط اداره ملل متحد برای انکشاف و تجارت UNCTAD (United Nations Conference on Trade and  Development)  بوجود آمد. که این سازمان مسئولیت تطبیق سیستم اسیکودا را در کشورهای جهان بدوش دارد.

  سیستم اسیکودا از سال 1981 تا کنون در 87 کشورهای جهان تطبیق و مورد استفاده قرار گرفته که از جمله کشور همجوار ما (ایران) نیز از این سیستم جهت تصفیه اموال گمرکی و ترانزیت بین الملی استفاده مینماید.

که در این جمله کشورها افغانستان و سوریه نیز قرارداد پیاده سازی سیستم اسیکودا را بسته کرده اند.

اسیکودا چیست؟

اسیکوداASYCUDA(Automated System for Customs Data) سیستم کمپیوتری تصفیه اموال گمرکی و احصائیه گیری پیشنهاد شده  سازمان تجارت و انکشاف ملل متحد UNCTAD  برای کشورهای جهان بخصوص کشورهای رو به انکشاف میباشد.

اسیکودا مجموعه از پروگرامهای کمپیوتر میباشد که پروسیجرهای گمرکی (واردات، صادرات ، ترانزیت...) را تحت پوشش قرار میدهد.

اسیکودا اظهارنامه، محاسبه محصول، ترانزیت و تعلیق اموال گمرکی را نیز در بر میگرد. و در ضمن اطلاعات تجارتی را جهت تحلیل مسایل اقتصادی تولید مینماید.

سیستم اسیکودا قابلیت عیارشدن با قانون، تعرفه، کود و مشخصات فرعی گمرک هر کشور را دارد.

سیستم اسیکودا اطلاعات جمع آوری شده را میتوان فی مابین دوایر دولتی، تجار و کشورهای مختلف تبادل و مخابره نماید.

خلاصه اسیکودا با تمام کودها و معیارهای سازمان جهانی گمرکات، سازمان جهانی و نورم استندرد و ملل متحد تطابق دارد.

مزایایی سیستم اسیکودا:

§         پوشش دادن به تمام مراحل خروج اموال هم از واردات و صادرات , اظهار اموال قبل از ورود , اجرای کنترولهای مختلف, ثبت و ارزیابی اظهارنامه, محاسبات و ...

§         امکان اظهارنمودن اموال به روشهای مختلف دستی, کمپیوتری (از طریق سی دی, دیسکیت , ... ) یا پست الکترونیکی

§         پروسس اظهارنامه های گمرکی در یک فورم استندرد ((S.A.D

§         مقایسه اطلاعات اظهارشده با جداول کنترولی تعرفه, اسعار, کشورها...

§         حسابداری گمرک و نگهداری حسابهای اعتباری

§         انتخاب مسیر خروج اموال براساس اطلاعات موجود در سیستم(خطوط سبز,زرد,آبی و سرخ ) وکنترول ا رزش اموالهای اظهار شده

§         امکان پرداخت حقوق و عوارض و مالیاتها از طریق سیستم الکترونیکی بانکی

§         امکان تبدیل اتومات اسعار اظهارشده و محاسبه حقوق و عوارض گمرکی

§         سرعت بیشتر در خروج اموال

§         تحصیل عواید بیشتر برای گمرک

§         ایجاد فرهنگ استفاده از سیستم های میکانیزه در کارکنان

§         کنترول بیشتر به روی عملکرد مجموعه و استفاده بهتر از نیروی انسانی موجود

§         ارائه به موقع و درست احصائیه تجارت خارجی به مسئولان جهت تصمیم گیریهای اقتصادی

برنامه های  موجود در سیستم آسیکودا:

این برنامه ها متشکل ازتعدای زیرسیستم یا برنامه میباشد.این برنامه ها  هریک بخش مستقلی هستند که در محدوده یکسره اطلاعات خاص کارهای ویژای دارند. برنامه  مذکور به گونه ای طراحی شده اند که در عین ارتباط و دسترسی به یکدیگر به تنهایی و طور مستقل نیز می توانند مورد استفاده قرارگیرند و لازمه استفاده ازسیستم مذکور استفاده از تمامی برنامه های مربوطه به طور همزمان نمیباشد بلکه به تدریج و به طورسلسله وار در مقاطع زمانی مختلف می توان از برنامه های گوناگون پیش بینی شده استفاده کرد.

انواع برنامه ها :

به طور کلی می توان این برنامه را به دو دسته عمده ( برنامه استفاده کننده و برنامه ریاست عمومی  گمرکات)  تقسیم بندی نمود:

الف: برنامه استفاده کننده (User modules) این برنامه به وسیله کارمندان گمرکات  و به منظور انجام فعالیت های روزمره از قبیل ورود و پروسس اطلاعات در اظهارنامه, گذارش عملیات مالی و سایر گذارشهای احصائیوی , محاسبه حقوق و عوارض گمرکی و سایر کنترولهای اداری بکار می روند. در این زمینه پنج برنامه مختلف با قابلیتها و اهداف گوناگون پیش بنیی شده است.

1- برنامه CBR   (Customs Branch Modules) :

 این برنامه (برنامه ادا ره گمرک) به عنوان برنامه اصلی و هسته مرکزی سیستم اسیکودا مورد استفاده قرار میگیرد.زیرا اساس روشهای کنترول گمرکی, ارزیابی و وصول مالیات, مبتنی برسیستم پروسس اظهارنامه میباشد که عمدتاً از طریق این برنامه صورت میگیرد. همچنین در برنامه مذکور اظهارنامه های صادراتی و وارداتی گنجانیده شده در زمان پروسس اظهارنامه تصحیح و معتبرساختن آنها, ذخیره سازی ثبت و ارزیابی و امکان انجام بررسیهای خاص تصحیح اطلاعات وارد شده را با استفاده از دیتابیس و SQL window فراهم میسازد.

2- برنامه BRK  (Brokers Module ):

  این برنامه ( برنامه کمیشنکاران) نسخه تغییر یافته برنامه CBR می باشد که به منظور استفاده اظهارکننده گان و کمیشنکاران گمرکی تهیه و طراحی شده است و امکان دسترسی و ارتباط مستقیم الکترونیکی به سیستم اسیکود را به آنان میدهد. البته سطح این دسترسی محدود به موارد خاص و مورد نیاز آنها بوده و شامل فایل های کنترولی و گذارشات مختلف موجود در برنامه CBR , که مخصوص اعمال و اهداف کنترول های خاص گمرکی است نمیباشد.

 3- برنامه ACC (Module  Accounting )

  این برنامه ( برنامه حسابداری )  شامل تمام عملیات حسابداری و تادیات گوناگون موجود در سیستم آسیکودا میباشد.این برنامه پرداخت اظهارنامه های نقدی را انجام داده و همچنین میتواند امور مربوط به پرداخت و سایر مخارج و درآمدهای غیر مربوط به اظهارنامه را انجام دهد.

این سیستم دارای گذارشهای حسابداری جامع میباشد که با فراهم آوردن یک روش روزانه یا نوبتی مدریت کنترول تمامی در آمدهای دریافتی و پرداختها را امکان پذیر میسازد.

4- برنامه Sel ( Selectivity Module ):

  این برنامه ( برنامه انتخاب مسیر خروج اموال) امکان کنترول انتخاب اظهارنامه ها, و مسیر حرکت آنها را در سیستم پروسس اظهارنامه های گمرکی فراهم میکند. این برنامه قادر به متوقف ساختن ارزیابی اظهارنامه های انتخاب شده جهت اجرای کنترول بیشتر میباشد و کارکردهای مختلف و متنوعی در زمینه تحقیق و جستجو و تهیه گزارشهای مختلف پیرامون اظهارنامه های انتخاب شده را دارد.

5- برنامه CAR ( Carrier Module):

  این برنامه ( برنامه حمل و نقل یا برنامه مانیفست) جهت استفاده گمرکات هوایی و دریایی طرح ریزی شده و به منظور آماده سازی و انتقال گذارشهای مربوط به محموله  های تجاری, مانیفست ها و بارنامه ها... میباشد. از این گذارشها به همراه تسهیلات موجود در سایر برنامه ها میتوان برای اجرای کنترول های مختلف که در مورد اموال مورد نیاز است و نهایتاً محاسبه حقوق و عوارض پرداختی جهت خروج این محموله ها استفاده نمود.

  در صورت برقراری ارتباط امکان ارسال الکترونیکی این قبیل اطلاعات و گزارشات به گمرکات خروج کننده اموال وجود دارد.

ب- برنامه های ریاست گمرکات (Head Office Modules ):

از این برنامه ها درجهت نصب و راه اندازی سیستم اسیکودا به منظور برآوردن نیازهای ملی استفاده کننده گان این سیستم استفاده میشود.

  به عنوان مثال در تهیه فورم اظهارنامه, تعرفه ملی, نرخ های حقوق و عوارض و...

همچنین از این برنامه ها برای حفظ و  نگهداری اطلاعات مرجعی که در سیستم وجود دارد مانند نرخهای تبادله و کودهای موجود برای وارد کننده گان, اظهارکننده گان, بانک ها, گدامها و... استفاده میشود.

1-     برنامه CHQ  (Customs Headquarters Module ):

این برنامه (برنامه تنظیمات مرکزی سیستم  اسیکودا) حفظ فایلهای دیتابیس و فایل های مرجع را امکان پذیر میسازد.

2-                 برنامه CHQCF (Customs Headquarters Configuration Module ):

این برنامه (برنامه تنظیمات گمرک ملی کشور استفاده کننده از سیستم) امکان استفاده کننده استندرد های ملی را به کشور های استفاده کننده از این سیستم میدهد.

  این استندرد ها شامل موارد ذیل میباشند:

  نام کشور, نوع و اندازه فیلدهای مورد استفاده آن کشور, تعریف ستونهای تعرفه و روش های استندرد محاسبه حقوق,               عوارض و مالیاتها, محاسبات استندرد تقسیم ارزش و….

3-     برنامه SYSCF  (Systems Configuration Module ):

این برنامه (برنامه تنظیمات سیستم ها) امکان تنظیمات سیستم را جهت استفاده فراهم می آورد که با توجه به این تنظیمات موارد ذیل را ایجاد و انجام میدهد.

کود اداره , لست برنامه های مورد تائید در آن اداره , تعریف گروپ های عملیاتی , استفاده کننده, اداره استفاده کننده و ...

                                                                                                                                       باحترام

متخصصین پروژه آسیکودا گمرک کابل .